MAATSCHAPPIJWETENSCHAPPEN in de bovenbouw van havo en vwo

 

Inleiding

Alle leerlingen in de vierde (havo en vwo) krijgen verplicht maatschappijleer. Daarnaast kun je op zowel havo (4 en 5) als vwo (4, 5 en 6) ook maatschappijwetenschappen kiezen. In de profielen C&M en E&M is het een keuzeprofielvak of een keuze-examenvak. Maatschappijwetenschappen wordt afgesloten met een centraal schriftelijk eindexamen.  

 

Wat is maatschappijwetenschappen?

 

Zoals de naam al doet vermoeden hebben maatschappijleer en maatschappijwetenschappen iets met elkaar te maken. Er zijn belangrijke overeenkomsten (ze gaan allebei over de maatschappij), maar er zijn ook belangrijke verschillen. Het belangrijkste verschil is dat maatschappijleer verplicht is. Je moet het eigenlijk zien als een soort korte inburgeringscursus voor alle Nederlanders: de basiskennis die je moet hebben als burger in onze samenleving. Deze kennis gaat over de rechtsstaat, de parlementaire democratie, de verzorgingsstaat en de pluriforme samenleving.


Maatschappijwetenschappen verruimt je zicht op de wereld.

 

Maatschappijwetenschappen gaat namelijk veel dieper in op de verschillende thema’s die in onze samenleving van belang zijn. Het is bovendien een goede voorbereiding op verschillende sociaal georiënteerde opleidingen zoals Journalistiek, HBO Rechten, Sociaal Juridische Dienstverlening (SJD), Bestuurskunde, Sociaal Pedagogische Hulpverlening (SPH), Maatschappelijk Werk (MW), Cultureel en Maatschappelijke Vorming (CMV), Pedagogiek, PABO, Management, Economie en Recht (MER), Communicatie en Media en Entertainment Management (MEM). En zo zijn er ook op de Universiteit diverse (sociale) wetenschappen (Sociologie, Politicologie, Psychologie, Rechten, Communicatiewetenschap, Bestuurskunde, Culturele Antropologie, e.a.) waar het een inleiding voor kan zijn.

 
Welke thema’s komen bij maatschappijwetenschappen aan bod?

 
Het thema MASSAMEDIA. We kijken allemaal naar de TV en lezen ook nog wel eens een krant. De rol van de massamedia in ons leven is veel groter dan we misschien wel denken. We proberen bij maatschappijwetenschappen de volgende vragen te beantwoorden:

 

  •  Wat is de invloed van de massamedia op ons gedrag?
  • Hebben de gebeurtenissen in soaps invloed op onze normen en waarden?
  • Krijgt de politicus die het meest op TV komt ook de meeste stemmen?
  • Moeten journalisten zich aan regels houden?
  • Worden wij wel goed ingelicht over gebeurtenissen in andere delen van de wereld?


Het thema ONTWIKKELINGSSAMENWERKING EN INTERNATIONALE VERHOUDINGEN:

 

  • Wat is ontwikkelingshulp en wat is ontwikkelingssamenwerking?
  • Wat zijn de oorzaken voor de armoede in de Derde Wereld?
  • Werkt de hulp van bijvoorbeeld NOVIB?


Het thema MULTICULTURELE SAMENLEVING. We zeggen dat Nederland een multiculturele samenleving is, maar:

 

  • Wat is een multiculturele samenleving eigenlijk?
  • Moeten immigranten zich aanpassen of mogen ze een deel van hun eigen cultuur houden?
  • Hoe krijg je de Nederlandse nationaliteit?
  • Waarom neem jij je ouders niet in huis als ze oud en grijs geworden zijn en doen mensen in andere landen dat wel?


Het thema POLITIEKE BESLUITVORMING. Veel leerlingen denken dat politiek moeilijk is en saai. Maar als je iets beter weet hoe de politiek in elkaar zit, begin je het vaak toch interessant te vinden. Dan kun je je ouders ook eens versteld doen staan door antwoord te geven op één van de volgende vragen:

 

  • Hoe komt het dat de koningin nooit haar mening mag geven?
  • Wat is het verschil tussen de PvdA en de VVD?
  • Wat is de invloed van Greenpeace op de regering?
  • Waarom gaan veel mensen niet meer naar de stembus?


Het thema CRIMINALITEIT EN RECHTSSTAAT. Er zijn mensen die het allemaal niet zo nauw nemen. De samenleving heeft daar last van en wil er wat aan doen, maar doen we dat door meer chips en camera’s of moeten we meer gevangenissen bouwen? We vragen ons af:

 

  • Welke straf heeft het meeste effect?
  • Hoe wordt iemand crimineel? Zit het in de genen of komt het door verkeerde vrienden?
  • Hoe zorgen we dat de rechter niet wordt omgekocht?
  • Mag je de foto van een winkeldief op internet zetten zodat iedereen weet wie hij in de gaten moet houden?


Misschien wel het leukste onderdeel van maatschappijwetenschappen is het onderwerp ONDERZOEK. Als je alle eerder genoemde vragen wilt beantwoorden moet je onderzoek doen. Maar het ene onderzoek is het andere niet: de ene onderzoeker constateert dat de criminaliteit stijgt, de andere onderzoeker dat de criminaliteit daalt. Wie heeft nu gelijk? Bij maatschappijleer ga je zelf een klein onderzoek doen en leer je kritisch kijken naar de onderzoeksresultaten van anderen. Zo krijg je onderzoeksvaardigheden aangereikt die goed van pas komen bij andere vakken en bij je vervolgstudie.   

DUS: WAAROM KIES JE MAATSCHAPPIJWETENSCHAPPEN?

  • Omdat je geïnteresseerd bent in de wereld om je heen.
  • Omdat je je afvraagt waarom sommige mensen crimineel worden en andere niet.
  • Omdat je journalist of politicus wilt worden.
  • Omdat je wilt weten wat de invloed van videoclips is op jouw gedrag.
  • Omdat je je goed wilt voorbereiden op een sociaal georiënteerde opleiding.
  • Omdat je geïnteresseerd bent in vragen als: helpen zwaardere straffen?
  • Omdat je in discussies graag wat zinnigs wilt zeggen.

 

Ja, waarom eigenlijk niet?


Wil je meer informatie en bijvoorbeeld eens een boek of een toets bekijken om nog een beter beeld van het vak te krijgen, ga dan eens langs bij Martin Reith of Jeroen van Goor.

Om deze website optimaal te laten functioneren gebruiken wij cookies. Voor meer informatie zie ons cookiebeleid.